Część I. Informacje o badaniach zgodnie z PBSSP na rok 2021

1.01 Stan i ochrona środowiska

1. Symbol
1.01.07
2. Temat badania
Ochrona przyrody, krajobrazu i różnorodności biologicznej
3. Cykliczność badania
co rok
4. Prowadzący badanie
Prezes Głównego Urzędu Statystycznego; Główny Inspektor Ochrony Środowiska; Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska; Minister właściwy do spraw środowiska

5. Cel badania

Celem badania jest dostarczenie informacji dotyczących form ochrony przyrody, terenów zieleni, żywych zasobów przyrody (flory i fauny), międzynarodowego handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem oraz o organizmach genetycznie zmodyfikowanych.
Realizacja zobowiązań wynikających z przepisów prawa krajowego:

  • ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2021 r. poz. 1098, z późn. zm.),
  • ustawa z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1073),
  • ustawa z dnia 22 czerwca 2001 r. o mikroorganizmach i organizmach genetycznie zmodyfikowanych (Dz. U. z 2021 r. poz. 117, z późn. zm.),
  • ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2021 r. poz. 710, z późn. zm.),
  • rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie centralnego rejestru form ochrony przyrody (Dz. U. poz. 1080),
  • rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (Dz. U. z 2021 r. poz. 56),
  • rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 13 kwietnia 2010 r. w sprawie siedlisk przyrodniczych oraz gatunków będących przedmiotem zainteresowania Wspólnoty, a także kryteriów wyboru obszarów kwalifikujących się do uznania lub wyznaczenia jako obszary Natura 2000 (Dz. U. z 2014 r. poz. 1713),
  • rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 marca 2005 r. w sprawie rodzajów, typów i podtypów rezerwatów przyrody (Dz. U. poz. 533).
Realizacja zobowiązań wynikających z przepisów prawa międzynarodowego:

  • Konwencja o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem, sporządzona w Waszyngtonie dnia 3 marca 1973 r. (Dz. U. z 1991 r. poz. 112, z późn. zm.),
  • dyrektywa Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz. Urz. WE L 206 z 22.07.1992, str. 7, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 2, str. 102, z późn. zm.),
  • dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa (Dz. Urz. UE L 20 z 26.01.2010, str. 7, z późn. zm.).
Dostarczenie danych na potrzeby realizowanych strategii i programów:

  • Polityka ekologiczna państwa 2030 – strategia rozwoju w obszarze środowiska i gospodarki wodnej.
Realizacja potrzeb użytkowników:

  • organizacje międzynarodowe,
  • odbiorcy indywidualni,
  • Sejm, Senat,
  • stowarzyszenia, organizacje, fundacje,
  • administracja rządowa,
  • Eurostat i inne zagraniczne instytucje statystyczne,
  • placówki naukowe/badawcze, uczelnie (nauczyciele akademiccy i studenci).

6. Zakres podmiotowy

Zasoby przyrody, formy ochrony przyrody i ochrona różnorodności biologicznej.

7. Zakres przedmiotowy

Konwencja CITES. Organizmy genetycznie zmodyfikowane (GMO). Stan pszczelarstwa. Monitoring przyrody. Parki i ogrody historyczne. Zwierzęta chronione. Tereny zieleni. Rodzinne ogrody działkowe. Ogrody zoologiczne. Ogrody botaniczne. Formy ochrony przyrody.

8. Źródła danych

9. Rodzaje wynikowych informacji statystycznych

Stan ilościowy i powierzchni gruntów parków narodowych, w przekrojach: kraj, województwa, gminy; parki narodowe – imiennie; kategoria użytkowania gruntów; kategoria ochronności.
Stan ilościowy i powierzchni gruntów rezerwatów przyrody, w przekrojach: kraj, województwa; rodzaje rezerwatów przyrody; kategoria użytkowania gruntów.
Stan powierzchni obszarów Natura 2000, w przekrojach: kraj, województwa; obszary specjalnej ochrony ptaków (SOO) – imiennie; specjalne obszary ochrony siedlisk (SOO) – imiennie.
Stan ilościowy i powierzchni gruntów parków krajobrazowych, w przekrojach: kraj, województwa; parki krajobrazowe – imiennie; kategoria użytkowania gruntów.
Stan ilościowy i powierzchni gruntów obszarów chronionego krajobrazu, w przekrojach: kraj, województwa, gminy; obszary chronionego krajobrazu – imiennie; kategoria użytkowania gruntów.
Stan ilościowy i powierzchni stanowisk dokumentacyjnych, użytków ekologicznych i zespołów przyrodniczo-krajobrazowych, w przekrojach: kraj, województwa, gminy.
Stan ilościowy pomników przyrody, w przekrojach: kraj, województwa, gminy; rodzaje pomników przyrody.
Stan ilościowy i powierzchni terenów zieleni w miastach i wsiach, w przekrojach: kraj, województwa, gminy, miasta; rodzaje terenów zieleni.
Stan ilościowy i powierzchni ogrodów botanicznych i zoologicznych, parków i ogrodów historycznych oraz rodzinnych ogrodów działkowych, w przekrojach: kraj, województwa.
Stan ilościowy importowanych i eksportowanych określonych w CITES gatunków roślin i zwierząt, w przekrojach: grupy systematyczne lub rodziny określone w CITES, kraj.
Stan ilościowy organizmów genetycznie zmodyfikowanych (GMO) eksperymentalnie uwolnionych do środowiska oraz w zamkniętym użyciu, w przekrojach: organizmy genetycznie zmodyfikowane (GMO) – imiennie, kraj, województwa.
Monitoring pospolitych ptaków lęgowych krajobrazu rolniczego i pospolitych ptaków leśnych, w przekrojach: kraj; wskaźnik liczebności pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego (FBI – Farmland Bird Index); wskaźnik liczebności pospolitych ptaków leśnych (Forest Bird Index).
Stan pszczelarstwa, w przekrojach: kraj; przynależność pszczelarzy i rodzin pszczelich – zrzeszony(-na), niezrzeszony(-na); wielkość pasieki.
Stan ochrony gatunkowej zwierząt (w tym wydane pozwolenia na ich redukcję oraz szkody przez nie wyrządzone), w przekrojach: zwierzęta objęte ochroną – imiennie, kraj, województwa.
Stan różnorodności biologicznej, w przekrojach: kraj, wybrane grupy systematyczne roślin i zwierząt.
Stan ilościowy obszarów Ramsar i rezerwatów biosfery w Polsce, w przekrojach: kraj; obszary Ramsar – imiennie; rezerwaty biosfery – imiennie.

10. Formy i terminy udostępnienia wynikowych informacji statystycznych

Publikacje GUS
  • „Ochrona środowiska 2022” (Listopad 2022),
  • „Turystyka w 2021 r.” (Czerwiec 2022),
  • „Rocznik Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej 2022” (Grudzień 2022),
  • „Mały Rocznik Statystyczny Polski 2022” (Lipiec 2022),
  • „Regiony Polski 2022” (Sierpień 2022),
  • „Polska w liczbach 2022” (Maj 2022),
  • „Rocznik Statystyczny Leśnictwa 2022” (Listopad 2022),
  • „Rocznik Statystyczny Województw 2022” (Grudzień 2022),
  • „Rocznik Statystyczny Rolnictwa 2022” (Grudzień 2022).
Informacje sygnalne
  • „Ochrona środowiska w 2021 r.” (Czerwiec 2022).
Internetowe bazy danych
  • Bank Danych Lokalnych – Stan i ochrona środowiska – Ochrona przyrody i różnorodności biologicznej (Październik 2022),
  • Strateg – System Monitorowania Rozwoju – Środowisko (Październik 2022),
  • Dziedzinowa baza wiedzy – DBW Ochrona Przyrody – Podstawowe dane o obszarach objętych formami ochrony przyrody (z wyjątkiem obszarów Natura 2000) (Sierpień 2022),
  • Dziedzinowa baza wiedzy – DBW Ochrona Przyrody – Parki narodowe (Sierpień 2022),
  • Dziedzinowa baza wiedzy – DBW Ochrona Przyrody – Rezerwaty przyrody (Sierpień 2022),
  • Dziedzinowa baza wiedzy – DBW Ochrona Przyrody – Obszary Natura 2000 (Sierpień 2022).